آشنایی با دستگاه استرلیزه آون (Oven) یا فور (Dry Heat)
1396/09/04

 آشنایی با دستگاه استرلیزه آون (Oven) یا فور (Dry Heat) 

 

از «آون» یا «فور استریل» در آزمایشگاه ها به منظور خشک کردن و استریل کردن ظروف شیشه‌ای و فلزی استفاده می‌شود.

کاربرد فور :

 

از آون به منظور استریل یا خشک کردن وسایل شیشه‌ای و یا فلزی که در آزمایشگاه به کار می‌رود ، استفاده می‌شود. استریل و خشک کردن وسایل فلزی تمیز شده با کمک حرارت و در دمای 180 درجه سانتیگراد به مدت 2 ساعت صورت می‌گیرد. با افزایش تدریجی دمای آون ، رطوبت موجود در وسایل شیشه‌ای تبخیر شده و بنابراین موجب از بین رفتن هر گونه فعالیت بیولوژیکی خواهد شد.

 

 

اجزای تشکیل دهنده اون :
  • محفظه داخلی: این محفظه ، محل قرار گرفتن وسایل مورد استفاده جهت استریل شدن بوده که اغلب از جنس استیل ضد زنگ و مقاوم در برابر حرارت بالا است. این محفظه همچنین محل قرار گرفتن سنسور دما و ترموکوپل است.
  • المنت‌های گرم کننده: این اجزا جهت تأمین حرارت مورد نیاز فور پیش بینی شده‌اند و اغلب در مجاورت جداره خارجی فور و در تماس با آن قرار گرفته‌اند تا دمای داخل فور را به میزان مورد نیاز افزایش دهند. در داخل هر فور ، بسته به نوع و مدل دستگاه و همچنین بسته به توان الکتریکی آن ، یک یا دو عدد المنت قرار می‌گیرد. این المنت‌ها اغلب از نوع فنری بوده و درون یک پوشش از جنس سرامیک نسوز قرار می‌گیرند تا از انتقال جریان الکتریکی به محفظه فور و اتصال نمودن آن جلوگیری شود.
  • عایق‌های حرارتی: این عایق‌ها به منظور جلوگیری از هدر رفتن انرژی حرارتی و سرد شدن سریع محفظه داخلی و همچنین جلوگیری از گرم شدن بیش از حد محفظه خارجی و مدارهای الکتریکی و نیز محیط بیرون تعبیه شده که اغلب از جنس پشم شیشه است.
  • سیستم کنترل و نمایش دمای داخل محفظه: بسته به نوع فور مورد استفاده ، این دو سیستم می‌تواند کاملا مجزا و یا در یک سیستم یکپارچه تأمین شده باشد. سیستم نمایش دمای داخل محفظه می‌تواند یک دماسنج عقربه‌ای ، دماسنج جیوه‌ای و یا یک برد الکتریکی به همراه سنسور حرارتی و نمایشگر دیجیتال باشد. سیستم کنترل دما نیز بسته به نوع دستگاه می‌تواند به صورت ترموکوپل‌های فلزی ، جیوه‌ای و یا سیستم‌های میکروپروسسوری مشتمل بر سنسورهای دقیق باشد ؛ در این صورت سیستم نمایش و کنترل دما می‌تواند در هم ادغام شود.
  • سیستم‌های حفاظتی: بسته به نوع دستگاه سیستم‌های حفاظتی الکتریکی و حرارتی جهت حفاظت کاربران و دستگاه و محتویات آن پیش‌بینی می‌شود. فیوزهای الکتریکی برای قطع جریان در موارد اضطراری ، سیستم قطع جریان در زمان بالا رفتن بیش از حد دما (به هنگام عمل نکردن سیستم کنترل دما) و ... از جمله این سیستم‌ها است.
کنترل‌ها :
یک تصویر کلی از تنظیم کنترل آون‌های مدرن در شکل زیر نشان داده شده است. 
 
 

 


مدار الکتریکی :
  • کلید اصلی برای روشن و خاموش کردن دستگاه
  • کلید کنترل (وظیفه آن تنظیم دما ، زمان ، نحوه گرمایش و یا سرمایش ، انتخاب روش پیش حرارتی ، آب‌گیری ، خشک کردن و ... است.)
  • مقاومت‌ها (المنت‌های حرارتی که باعث تبدیل انرژی الکتریکی به حرارتی می‌شود.)
سیستم‌های شناساگر که تکمیل کننده کنترل عمومی آون است. این سیستم ، روشن بودن و برنامه داشتن دستگاه را نشان می‌دهد.
قبل از خارج کردن هر وسیله‌ای از درون آون ، مطمئن شوید که به دمای اتاق رسیده و آون نیز نباید به پریز برق وصل باشد. 
 
 
 
دسترسی به اجزای الکتریکی :
اجزای الکتریکی آون معمولا در قسمت پایین آن قرار گرفته‌اند. به منظور بررسی کردن آن ها باید به طریقه زیر عمل نمود:
  • ابتدا باید سیم آون را از پریز برق جدا نمود.
  • آون را تا لبه میز کار جلو کشید.
  • دو عدد گوه 3 سانتیمتری را به منظور کمک بیشتر ، زیر لبه جلویی آن قرار داد. این کار لبه جلویی را بالا برده و بررسی قطعات الکتریکی را که در زیر دستگاه قرار دارند ، آسان تر می‌کند.
  • پیچ‌هایی که پوشش زیرین را نگه داشته‌اند ، باز نموده و پس از برداشتن پوشش زیرین دستگاه ، اجزای الکتریکی آن را کنترل نمایید. به طور معمول قطعات زیر مشاهده می‌شوند:
  1. پانل قابل برنامه‌ریزی کنترل
  2. کلید ایمنی
  3. کلید خاموش کردن دستگاه و کلید قطع کن اصلی برق (به صورت ترکیب)
  • بلا فاصله بعد از چک کردن اجزای الکتریکی آون ، پوشش زیرین دستگاه را سر جای خوش قرار داده و محکم کنید.

تعویض مقاومت‌های حرارتی :
دستورالعمل گفته شده در زیر باید توسط پرسنلی که اطلاعات الکتریکی لازم را دارند ، انجام شود:

 

  • سیم آون از پریز برق جدا شود.
  • دماسنج از قسمت بالایی محفظه دمایی خارج شود.
  • درب دستگاه را باز کرده و پوشش دستگاه نیز برداشته شود.
  • پروب دماسنج قطع شود.
  • پیچ‌های نگه دارنده پانل زیرین باز شوند.
  • پیچ‌های کابل تغذیه کننده الکتریکی باز شده و از مقاومت جدا شود.
  • پانل پایینی جدا شود.
  • پیچ‌های نگهدارنده مقاومت را باز نموده و همچنین مقاومت‌های خارجی هم باز شوند.
  • مقاومت‌های جدید که شبیه مقاومت اولیه است ، جایگزین مقاومت‌های قبلی شوند.
  • مجدداً قسمت‌های باز شده را بسته و سیم دستگاه به پریز برق وصل شود.