انواع پیسمیکرDysrithmia
1396/10/02

 ا
عنوان: ضربان ساز موقت و دائمی:
انواع پیسمیکر
Dysrithmia


هدف کلی:
هدف کلی آموزشهای حین بستری به مددجویان مبتلا به دیس ریتمی (اختلال در راههای هدایتی قلب) که
جهت تعبیه پیسمیکر موقت یا دائم (ضربان ساز موقت و دائمی) به مراکز درمانی مراجعه نموده اند این است که
این مددجویان ضمن درک ماهیت بیمار ی خود قادر باشند پس از ترخیص با توجه به ملاحظات مربوط به
دوران سالمندی، نوتوانی تصمیم گیری درستی در قبال انجام فعالیت های روزمره و مصرف داروها و مراقبت از
خود داشته باشد.
اهداف رفتاری:
.1مددجویان واژه پیسمیکر (ضربان ساز) را تعریف کنند.
.
2علت کابرد پیسمیکر (ضربان ساز) را توضیح دهند.
.
3عوامل مستعد کننده جهت جایگزینی پیسمیکر (ضربان ساز) را نام ببرند.
.
4ویژگی های انواع پیسمیکر (ضربان ساز) لیست کنند.
.
5علائم و نشانه ها ی هشدار دهنده پیسمیکر (ضربان ساز) را توضیح دهند.
.
6داروهای خود را شناخته و هدف،زمان،مقداروطریقه مصرف داروهای تجویز شده را توضیح دهند.
.
7متد های مراقبت در منزل رابیان کنند.
.
8در مورد راههای ارتباطی بین پرستار و پزشک ، بحث نمایند.
.
9رژیم های غذایی مناسب را لیست کنند.
.
11مزایا و محدودیتهای فعالیت بخصوص فعالیتهای خود مراقبتی خاص را شناسایی کنند.
انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
.11اهداف رفتاری مناسب در رابطه با ریتم و سرعت ضربان قلب و فشار خون خود را بیان کنند.
.
12ترس و ناامیدی بیماری به دلیل ناتوانی در ارتباط برقرار کردن و در معرض محیط و وسایل نا آشنا قرار
گرفتن را شناسایی کنند.
ماهیت بیماری:
پیسمیکر (ضربان ساز) :
ضربانساز دستگاه کوچکی است که به قلب کمک می کند تا ضربان منظم تری
داشته باشد. این دستگاه این کار را از طریق وارد کردن یک محرک الکتریکی کوچک،انجام می دهد. پزشک
ضربانساز را در زیر پوست قفسه سینه (درست در زیر استخوان تر قوه) تعبیه کرده و این دستگاه از طریق
سیمهای نازکی به قلب متصل می شود.
گاهی برای مدت کوتاهی نیاز به ضربانساز است (مثلاً پس از حمله قلبی ) که از نوعی که در خارج از بدن قرار
داده می شود، استفاده می کنند . باتری این نوع ضربانساز را می توان به کمربند متصل نمود مقدار اندکی
الکتریسیته (
9ولت) که شما آن را حس نمی کنید. و نوع دائمی آن در زیر پوست کار گذاشته می شود. با یک
ضربانساز، قلب شما مثل سابق ضربان پیدا کرده و زندگی طبیعی وکاملی برخوردار خواهید بود .
علل وعوامل مستعدکننده در کاربرد ضربان ساز:
- بیماری های قلبی که به درمان پاسخ نمی دهند.
- تپش قلب
- ناهنجاریهای مادرزادی
- جراحی قلب
- جریان خون ناکافی به قلب
انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
- سکته قلبی
- کندی سرعت ضربان قلب
- مسمومیت دارویی
علائم ونشانه ها:
- تپش قلب
- نبض های محیطی ضعیف و نامنظم
- سرگیجه
- تنگی نفس
- درد قفسه سینه
روشهای تشخیصی:
مددجو را از مکان انجام پروسیژر های متعدد برای کمک به تشخیص شرایط آگاه کنید. در مورد هدف ،
احساس معمول ویا احساس احتمالی و مراقبتهای قبل و بعد از انجام هر روش توضیح دهید.
الکتروکاردیو گرام() ECG
عکس از قفسه سینه
آزمایشات خون
اکوکاردیوگرافی
هولتر مانیتورینگ
مطالعه الکتروفیزیولوژی قلب () EPS
ابلیشن
انجام کاردیوورزن در صورت لزوم
استقرار پیس میکر موقت و دائم و دفیبریلاتور قلبی اتوماتیک در صورت لزوم
انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
درمان عمومی و طبی:
- ارزیابی دقیق علائم در مددجو
- آزمایشات خون
- رادیوگرافی قفسه سینه (برای تعیین پرخونی ریوی و افزایش اندازه قلب)
- گرفتن ( ECGنوار قلب)
- اکوکاردیوگرافی
- در مراکز درمانی مداخلات فوری و ضروری به منظور بهبود وضعیت فعلی مددجو انجام می شود.
- استفاده از پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز ) موقت و سپس دائم
- ( CRTضربان سازی هر دو بطن )
اقدامات قبل از قرار دادن پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز :)
با توجه به علائم بیمار معمولا در مراکز درمانی در بخش مراقبتها ی ویژه ( ) CCUبستری می شوند.
بررسی های خونی مانند تست های انعقادی ، قند خون ، شمارش کامل سلول های خون ،
بررسی وضعیت کلیه ها
در صورت امکان روز قبل از مراجعه استحمام نموده ؛ لباس راحت وجلو باز بپوشید.
در صورتی که گذاشتن پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز ) اورژانسی نباشد معمولا شب قبل غذای سبک
میل نموده و تا صبح ناشتا بمانید .
ناحیه محل پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز ) باید تراشیده شود . ( بخصوص در مردان ناحیه قفسه سینه)
،ناحیه زهار ، پایین ناف تا وسط ران در دو طرف)
هرگونه لوازم اعم از دندان مصنوعی ، عینک و سمعک، زیورآلات باید خارج گردد.
شب قبل از پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز )به اندازه کافی استراحت داشته باشد.
قبل از رفتن به اتاق عمل مثانه خود را تخلیه کنید
انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
پرستار یا پزشک مربوطه اقدامات حین پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز )را برای مددجو جهت کم
کردن استرس
وی بیان می کند:
شما به آزمایشگاه کاتترگذاری بیمارستان (کت لب ) cath labمی روید .
شما برروی یک میز سفت کنار یک دوربین و سایر تجهیزات دراز می کشید.
وسایل بررسی وضعیت قلب و ریه به دست و پاهایتان وصل شده سپس محل کشا له ران ( در صورت
گذاشتن پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز )موقت و یا قفسه سینه (بخصوص در خانمها) در پیسمیکر دائم
پوشش استریلی روی
آ ن قرار می گیرد .
آرامبخشی به شما داده می شود، اما شما همچنان بیدار هستید.
پزشک، منطقه ای را بر روی کشاله ران یا ناحیه زیر ترقوه سمت چپ شما بیحس کرده و پیسمیکر
(دستگاه ضربان ساز ) را جایگزین می کند.
بعد از جایگزینی توسط دستگاه خاصی برنامه پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز ) تنظیم (پروگرام ) می
شود.
درطول پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز )شما بیدار هستید و دستورات پزشک را انجام می دهید.
اقدامات و توصیه های بعد ازجایگزینی پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز ):
بعد از اتمام کار به بخش مراقبتهای ویژه CCUمنتقل می شوید
وضعیت قلب و فشار خون شما دقیقا تحت کنترل قرار می گیرد.تا 24ساعت در تخت استراحت کنید
نبایددست خود را زیاد حرکت دهید اینکار احتمال خونریزی را بالا می برد .
برای پیشگیری از خونریزی در محل پیسمیکر باید به هنگام سرفه ناحیه را با دست حفاظت کنید.
ممکن است یک کیسه کوچک حاوی شن روی ناحیه ترقوه به مدت 3-4ساعت قرار داده شود تا از
خونریزی این ناحیه جلوگیری شود. طی این مدت باید بی حرکت برروی تخت بخوابید

انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
علائم حیاتی شما دقیقا کنترل می شود(فشار خون و نبض بخصوص نبض های محیطی و...)
محل پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز )مرتبا توسط پرستار مربوطه از نظر علائم خونریزی و یا کبودی
کنترل می شود.
هر گونه احساس گرمی ویا خیس شدن محل عمل را گزارش کنید . پرستار مرتب برای کنترل احتمال
خونریزی به شما سر می زند.
بعد یک تا دو ساعت بعد از گذاشتن پیسمیکر می توانید رژیم مایعات سپس عادی را شروع کنید.
احساس کمی ورم و یا درد مختصر در محل طبیعی است . اگر علائمی مثل گرمی زیاد داشتن ترشح بد
بو و یا تب
38درجه داشتید بلافاصله به پزشک اطلاع دهید
به مدت یکماه هفته از بلند کردن اجسام بیش از یک کیلوگرم خودداری کنید.
ضربانساز تنها زمانی کار می کند، که نیاز به آنها باشد. زمانی که ضربان قلب شما بسیار سریع ، بسیار
تند یا نامنظم است ،ضربانسازبکار می افتد .
داروهای مصرفی:
به مبحث نارسایی قلبی مراجعه شود.
فعالیتهای مجاز و غیر مجاز:
- اکثر پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز ) اگر به طور مناسب کنترل شوند با فعالیتهای طبیعی بیمار تداخلی
ندارند .
- در صورتی که پیسمیکر (دستگاه ضربان ساز ) باعث ایجاد سرگیجه شود، فورا به پزشک مراجعه نمایید.
انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
- از رانندگی و کار کردن با ماشینهای سنگین خودداری شود.
- در مرحله حاد بیماری،توصیه به مددجو که در طول روز استراحت کافی داشته باشد .
- فعالیت و استراحت را به طور متناوب انجام دهد.
- از انجام فعالیتهای شدید یا استراحت طولانی اجتناب نماید.
- توصیه به مددجو که جهت کمک به حفظ انرژی ،فعالیتهای روزانه را اولویت بندی و تعدیل نماید،به
طوری که تا حد امکان انرژی کمتری مصرف کند.
- اگر در حین فعالیت احساس گیجی و ضعف و درد قفسه سینه ،تنگی نفس و خستگی داشت و
همچنین ضربان قلب به بیش از
21ضربه بیشتر از ضربان پایه رسید،بلافاصله فعالیت را متوقف نماید.
- توصیه به مددجو که فعالیتهایش را به تدریج و به آهستگی از سر بگیرد مهم است.
در برنامه ریزی فعالیتهای روزانه ،کارهای سبک و سنگین را به طور متناوب انجام دهد و بین
فعالیتها دوره های مکرر استراحت داشته باشد و درمواقع لزوم در انجام کارها از مشارکت اعضای
خانواده استفاده نماید.
مددجو با توصیه پزشک به تدریج ورزشهایی مثل:پیاده روی ،آهسته دویدن ،شناو دو چرخه سواری
را می تواند به طور روزانه انجام دهد.این حرکات موزون و تکراری بهترین نوع ورزش هستند.
بهتر است قبل از شروع ورزش و پس از پایان ان به مدت 5-2دقیقه به طور آهسته راه برود.
- توصیه به مددجو که یک برنامه منظم ورزشی ،تحت نظر پزشک داشته باشد .
- از انجام فعالیت بیش از حد خودداری نماید .
- 3-2ساعت بعد از خوردن غذا فعالیت بدنی انجام ندهید .از دوش گرفتن با آب داغ یا سرد بلافاصله
قبل و بعد از ورزش خودداری کنید.

انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
رژیم غذایی:
در گذاشتن پیسمیکر نیازی به محدودیت رژیم غذایی نیست،اگر چه جهت جلوگیری از تشدید بیماری،رعایت
برخی مواد در رژیم غذایی لازم است.
- توضیح این نکته به مددجو که ترکیبی از مصرف زیاد غذا ،الکل ،سیگار و تحریکات عاطفی می تواند دیس
ریتمی را شروع یا تشدید نماید.بنابراین از مصرف الکل ،سیگار ،تنباکو ،کافئین و غذای سنگین اجتناب
نماید.
- کاهش سطح پتاسیم سرم می تواند به ایجاد دیس ریتمی کمک کند.بنابراین در صورت لزوم ،توصیه به
مددجو که از مواد غذایی سرشار از پتاسیم مثل موز،مرکبات ،انجیر ،خرما ،سبزیجات برگدار
سبز،آلو،زردآلو،هلو،ماهی و غذاهای دریایی استفاده نماید.
- مددجو از مواد غذایی با سدیم پائین مانند:مرغ،ماهی،گوشت،برنج،سیب زمینی و... استفاده کند و از
مصرف غذاهای حاوی سدیم فراوان مثل گوشت نمک سوده شده،گوشتهای اماده غذاهای کنسرو
شده،سوسیس ،همبرگر، سس ها ، ترشی،ادویه جات و برخی پنیرها خودداری نماید.
- توصیه به بیمار که وعده های غذایی متعدد و با حجم کم داشته باشد و از مصرف مواد محرک مثل
قهوه،کافئین ،الکل و سیگار خودداری نماید.
- معمولا وعده های غذایی با حجم کم در دفعات متعدد بهتر تحمل می شود.
- درمورد اهمیت کنترل وزن وپیشگیری چاقی به بیمارتوضیح دهید.
- استفاده از روغن ماهی،روغن زیتون ،ذرت و کنجد به دلیل ارزش غذایی آن توصیه می شود.بخصوص
روغن ماهی که حاوی اسیدهای چرب امگا -
3است و به کاهش کلسترول خون کمک می کند.
- محدودیت قند غذاها همیشه مد نظر قرار گیرد.
انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
- توصیه به مددجو که از غذاهای سبک وعده های غذایی و با حجم کم استفاده کند.غذا رابه آهستگی
خورده و کاملا بجود،از پر خوری پرهیز کند و قبل از احساس سیری کامل ،دست از غذا بکشد.پس از
صرف غذا استراحت کند.
- تشویق مددجو به مصرف موادغذایی مثل:سویا ،لوبیا سبز،لوبیا قرمز،نان گندم،برنج،سبوس
جو،غلات،سبزیجات برگدار سبز،گل کلم،سالاد،سیب،گلابی،میوه و آبمیوه تازه ،توتها ،مرکبات ،ماهی
،شیر و ماست بدون چربی که می توانند د ر کاهش کلسترول و آترو اسکلروز موثر باشند.به علاوه فیبر
موجود در برخی از آنها (سبوس جو،سبزیجات،...)،خاصیت ملین و پیشگیری از یبوست دارد.
- وزن خود را در حد ایده ال نگه دارد .دو راه مناسب برای کاهش وزن،محدود کردن کالری مخصوصا
چربی و انجام فعالیت و ورزش می باشد.
- از مصرف قرصهای رژیمی برای کاهش وزن خودداری کنید
آموزش های خود مراقبتی :
آموزش هارا به صورت کتبی وشفاهی به مددجو و مراقبت کننده اوارائه دهید.
نام و شماره تلفن پرستار یا پزشک را به مددجو داده تا در صورت نیاز تماس بگیرد.
بهتر است استحمام را تا یک ماه به تاخیر بیندازی اما میتوانید در مدت کوتاه و با پوشاندن ناحیه با یک
نایلون استحمام نمایید.
علائم عفونت را بخوبی بدانید: تب 38درجه سانتیگراد- گرمی در محل تعبیه پیسمیکر قرمزی و درد
و ترشح
دستورات پزشک خود را پیگیری کنید و بموقع ملاقات های پزشکی خود را انجام دهید.هر سه تا 6ماه
یک بار، بر حسب صلاحدید پزشک برای کنترل و برنامه ریزی (پروگرام ) ضربانساز به مطب یا کلینیک
مورد نظر مراجعه نمایید

انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
باتری ضربانساز شما 5تا 8سال کار می کند. زمانی که باتری تمام شود، شما جهت جایگزینی آن نیاز
به تعویض آن دارید .
داروهای خود را طبق دستور پزشک مصرف کنید .
یک کارت شناسایی همراه خود داشته باشید تا دیگران هم بدانند که شما ضربانساز دارید .
به دندانپزشک و یا پزشکان دیگر خود بگویید که ضربانساز دارید . ممکن است برخی ازتجهیزات پزشکی
عملکرد ضربانساز را تحت تاثیر قرار دهند .
به نگهبان های فرودگاه در مورد ضربانساز خود اطلاع بدهید.
بهتر است از وسایل زیر فاصله بگیرید:
میکروفرخانگی ، دستگاه های الکتریکی ، اکثر تجهیزات نوری مغازه ها و خانه ها، امواج صنعتی ،
الکتریسیته، ماشین ها یا سایر وسایل نقلیه بزرگ.
بخاری برقی، کنترل تلویزیون یا سایر وسایل رایج در منزل ،ضربانساز را تحت تاثیر قرار نمی دهند.
همچنین اگر شما اقدامات زیر را انجام میدهید.
می توانید از موبایل هم استفاده کنید :موبایل را در گوش سمت مقابل محل قرار گیری ضربانساز
بگیرید.
زمانی که موبایل روشن است ، آنرا دست کم 15سانتی متر دورتر از ضربانساز بگیرید . برای مثال
موبایل را در جیب سینه ای سمتی که ضربانساز قرار دارد، قرار ندهید .
بسیاری از ضربانسازها اجازه افزایش ضربان قلب همراه با فعالیت جسمانی را می دهند .
در بیمارانی که پیس میکر برای آنها تعبیه می شود 11-14روز پس از تعبیه پیس میکر می توانند
رانندگی کنند ولی
رانندگی حرفه ای بهتر است پس از گذشت یک ماه پس از اطمینان از عملکرد
صحیح پیس میکر صورت گیرد.

انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
بعضی از انواع فیزیوتراپی ها معتقدند بعضی روش ها را نمی توانند در این مددجویان انجام دهند مثل
البته معتقدنددر اندامهای
TENS (Trans cutaneous electrical nerve stimulation)
تحتانی مانعی ندارد ولی اندامهای فوقانی که نزدیک پیس میکر می باشد به دلیل به هم ریختگی در
برنامه پیس میکر انجام این نوع فیزیوتراپی ممنوع میباشد.
روشهای تصویر برداری درمددجویان که دارای پیسمیکر می باشند ، انجام MRTممنوع می باشد ولی
روشهای هسته ای و
CT Scanو سونوگرافی و اکو کاردیو گرافی در این بیماران ممنوعیتی ندارد.
مسافرتهای هوائی برای بیمارانی که پیس میکر دارند امکان پذیر است ، ولی رعایت یک سری
احتیاطات ضروری میباشد. کلیه افرادی که دارای باطری داخلی قلبی می باشند باید هنگام عبور از
دربهای الکترومغناطیس فرودگاهها خیلی سریع عبور کنند یا اینکه با نشان دادن کارت مخصوص ،
مسئولین مربوطه را از وجود دستگاه خود در بدن خود آگاه کنند تا از بازرسی بیش از حد آنها اجتناب
شود و بازرسی به صورت بدنی انجام شود.
فعالیتهای ورزشی بیمارانی که دارای پیس میکر می باشند انجام یک سری از فعالیتهای ورزشی تحت
نظر پزشک معالج مانعی ندارد ولی انجام فعالیتهای ورزشی که با حرکات شدید اندامهای فوقانی همراه
است مثل شنا وکشتی باید اجتناب کرد، چراکه امکان آسیب به پیس میکر وجود دارد. لذا قبل از انجام
هرگونه فعالیت ورزشی باید با پزشک معالج مشورت کرد.
 
شما می توانید رابطه جنسی داشته باشید .
نحوه کنترل ضربان قلب یا نبض:
دست خود را دو انگشت پایین تر از ناحیه مچ دست در قسمت انگشت شست قرار داده و با استفاده از ثانیه
شمار به مدت یک دقیقه آن را کنترل نمایید. تعداد طبیعی آن بین
61تا 111بار در دقیقه باید باشد.
انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
روش کنترل فشار خون:
بر حسب راحتی خود در یاد گیری می توان از فشار سنج عقربه ای یا دیجیتالی استفاده کرد.
فشار سنج دیجیتالی:
روش کار بسیار آسان بوده و می توان با بستن کاف آن به دور بازو و یا مچ با فشار یک دکمه میزان
فشار خون را تعیین نمود و در برگه ای ثبت کرد.
فشار سنج عقربه ای:
برای کار کردن با آن می توان از افراد دیگر خانواده کمک گرفت: آسان ترین روش کار این است که
بعد از بستن کاف یا بازوبند ف دو انگشت بالاتر از چین آرنج گوشی پزشکی را در ناحیه داخلی بازو
که نبض را زیر انگشت خود حس کردید گذاشت و بعد از بستن پیچ فشار سنج آن را بین
181تا
211میلیمتر جیوه باد کرده سپس در حالی که با دقت گوش می دهید باد آن را خالی کنید.
اولین صدا فشار ماکزیمم (سیستول) و آخرین صدایی که می شنوید مینیمم (دیاستول) است. مثلا
121/81میلیمتر جیوه
در صورت لزوم و طبق نظر پزشک ،نحوه انجام مانور والسالوا جهت کنترل برخی دیس ریتمی
ها به بیمارآموزش داده شود.
بدین شکل که بیمار دم عمیق انجام دهد و سپس به مدت حداقل 11ثانیه نفس خود را نگه داشته
و زور بزند.
پیگیری مراقبت بعد از ترخیص (ویزیتهای منظم ارزیابی طبی و آزمایشگاهی)
علائم هشدار دهنده و پیگیری کننده:
انواع پیس میکر تهیه و تنظیم: زهرا خادم (کارشناس پرستاری)
- در مورد علائم و نشانه هایی که باید فورا به پرستار اطلاع دهد یا به پزشک مراجعه کند
هشدار دهید و آنها را برای وی چندین بار مرور نمایید:
کاهش تحمل فعالیت
اگر دچار مشکل تنفسی شده یا وزنتان اضافه شدو یااگر در مچ یا ساق پا دچار تورم شُدید ، و یا
غش کرده ،سیاه و کبود شدید ویا سرگیجه پیدا کردید، حتماً به پزشک خود اطلاع بدهید .
درد قفسه سینه
تپش قلب
کندی ضربان قلب
سرگیجه